۷ آوریل ۲۰۱۱ روز جهانی بهداشت

شعار روز جهانی بهداشت در سال ۲۰۱۱:

مقاومت به داروهای ضد میکروبی، یک تهدید جهانی

World Health Day pic

• هرساله در روز تاسیس سازمان جهانی بهداشت، این روز به نام روز جهانی بهداشت گرامی داشته می شود و یک موضوع بهداشتی که در تمام جهان وجود دارد انتخاب و برنامه هایی در سطح بین المللی، منطقه ای و محلی سازمان دهی می شود.

• تمرکز روز جهانی بهداشت در سال ۲۰۱۱ بر روی مقاومت به داروهای ضد میکروبی و گسترش جهانی آن است. مقاومت به داروها تاثیر بسیاری از داروهایی را که امروزه برای درمان بیماری ها استفاده می شود را تهدید می کند.

• در این زمینه بسیج اطلاع رسانی عمومی سازمان جهانی بهداشت تمرکز ویژه ای بر روی اپیدمی های سل، مالاریا و HIV/AIDS دارد.

• در روز جهانی بهداشت در سال ۲۰۱۱؛ WHO قصد دارد یک بسیج جهانی برای خودمحافظتی از داروها به منظور حفظ و اثربخشی آن ها برای نسل های آینده ترتیب دهد. زیرا مقاومت به داروها و گسترش جهانی آن باعث از بین رفتن اثربخشی بسیاری از داروهایی می شود که در درمان بیماری های موثرند.

• در روز جهانی بهداشت، سازمان یک بسته شامل ۶ سیاست را برای مقابله با مقاومت ضدمیکروبی معرفی خواهد کرد.

• ما در دوره ای زندگی می کنیم که به آنتی بیوتیک ها وسایر داروهای ضدمیکروبی وابسته هستیم و برای درمان بیماری ها به آن ها نیاز داریم. اما هنگامی که با مقاومت ضدمیکروبی Antimicrobial Resistance که با عنوان مقاومت دارویی Drug Resistance شناخته می شودمواجه شویم، داروهای ضدمیکروبی شامل آنتی بیوتیک ها، ضدقارچ سبب بی تاثیر شدن این داروها می گردد.

 

داروهای ضدمیکروبی چیست؟ • داروهای ضدمیکروبی شامل آنتی بیوتیک ها، ضدقارچ ها، ضد انگل ها، داروهای شیمی درمانی و ضدویروس ها هستند.

• کشف این داروها یکی از مهم ترین پیشرفتها در زمینه بهداشت است و توانسته است جان میلیون ها انسان را در طی ۷۰ سال گذشته نجات دهد.

• تا قبل از کشف و دسترسی به داروهای ضد میکروبی در دهه ۱۹۴۰ مردم از بیماریهای عفونی از بین می رفتند. اما امروزه ما نمی توانیم دنیای بدون داروهای ضد میکروبی را تصور کنیم.

• اما در حال حاضر ما در آستانه از دست دادن آن هستیم. مصرف و سوء مصرف این داروها در پزشکی و دامپروری در ۷۰ سال گذشته تعداد و انواع میکروبهایی را که نسبت به این داروها مقاوم شده اند را افزایش داده است و این موضوع باعث افزایش مرگها، ناتوانی و آسیب بیشتر و افزایش هزینه های مراقبت بهداشتی شده است.

• کشف پنی سیلین در سال ۱۹۲۹ توسط میکروب شناس انگلیسی” الکساندر فلمینگ” انقلاب بزرگی در علم پزشکی ایجاد کرد.که در نوع خود بی نظیر بود.

• اولین گزارش از مقاومت گونه ای از استرپتوکک ها در سال ۱۹۶۷ در استرالیا و هفت سال بعد از آن در امریکا به این دارو اولین زنگ خطر را برای هوشیاری بیشتر انسان ها به صدا درآورد.

• بررسی های انجام شده در امریکا نشان داده است،که از سال ۱۹۸۰ تا ۱۹۹۸ میزان مقاومت به پنی سیلین از ۳ تا ۵ درصد به ۳۴ در صد افزایش یافته است.و میزان مقاومت به تتراسایکلین از ۲ درصد در سال ۱۹۵۰ به حدود ۸۰ درصد در سال ۱۹۹۸ رسیده است.

• تقریبا تمام استافیلوکک های امریکا به پنی سیلین مقاومند.

• از سال ۱۹۹۷ گونه هایی از استافیلوکک مقاوم به وانکومایسین که آخرین خط درمانی و آخرین تیر ترکش پزشکان بر علیه این میکروارگانیسم است، گزارش شده اند.که هشداری بسیار جدی است.

• تا ۲۵ درصد از میکروبهای مسبب اسهال های عفونی از جمله کامپیلوباکتر به فلوروکینولون هایی مثل سیپروفلوکساسین مقاوم شده اند.

• گونه هایی از انتروکک گزارش شده اند، که به تمامی آنتی بیوتیکهای موجود مقاومند. • مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها (CDC) در سال ۱۹۹۷ گزارش کرده است،که ۵۰ درصد از تمام آنتی بیوتیکهای مصرف شده بی مورد بوده وضرورتی نداشته است. وحدود ۸۰ در صد از بیماران دوره درمان خود را تکمیل نکرده اند.

مقاومت ضد میکروبی چیست؟ • مقاومت ضدمیکروبی که اغلب به عنوان مقاومت دارویی شناخته می شود، هنگامی اتفاق می افتد که میکروارگانیسم هایی مانند باکتری، ویروس، قارچ و انگل به گونه ای تغییر می کنند که ارائه داروهایی که قبلا برای درمان عفونت های حاصل از آن ها استفاده می شد بی اثر می شود.

• وقتی مقاومت به داروهای خط اول ایجاد می شود درمان های گرانتر باید استفاده شوند. • در واقع دستاوردهای پزشکی مدرن به وسیله مقاومت به دارو در معرض خطر است. بدون تاثیر تاثیر داروهای ضدمیکروبی برای درمان و پیشگیری از عفونتها موفقیت درمان هایی از جمله پیوند، شیمی درمانی و جراحی های مهم ممکن است به خطر بیفتد.

چرا مقاومت ضد میکروبی (AMR) مشکل جهانی است؟ • AMR کشنده است.

• AMR کنترل بیماریهای عفونی، را مختل می سازد.

• AMR اثر بخشی درمان را کم می کند زیرا بیماران به مدت طولانی تری مبتلا به عفونت هستند و در نتیجه میکروارگانیسم های مقاوم را به دیگران منتقل می کنند.

• AMR ممکن است بازگشت به دوران قبل از آنتی بیوتیک را باعث شود.

• خطر ابتلا به بسیاری از بیماری های عفونی، غیرقابل کنترل می¬شود و تمام تلاش¬های انجام شده در راستای اهداف بهداشتی توسعه هزاره، از مسیر خود منحرف می شود.

• AMR سبب بالا رفتن هزینه درمان می شود.

• در صورت مقاومت میکروارگانیسم به داروهای خط اول، درمان های گران تری باید اتخاذ شود. هر چه طول دوره بیماری و درمان (غالباً در بیمارستان) بیشتر باشد هزینه مراقبت و درمان بیشتر شده و بار مالی بر خانواده ها و جوامع خواهد داشت.

• AMR، پیشرفت های مراقبت های بهداشتی درمانی در جوامع را به مخاطره می اندازد. موفقیت های پزشکی نوین در اثر AMR به مخاطره افتاده و بدون درمان ضدمیکروبی مؤثر و پیشگیری از عفونت، موفقیت درمان هایی همچون پیوند عضو، شیمی درمانی سرطان و جراحی های بزرگ، تحت الشعاع قرار می گیرند.

• AMR امنیت سلامت را تهدید کرده و باعث اختلال در تجارت و اقتصاد می شود. رشد مسافرت و تجارت جهانی امکان انتشار سریع میکروارگانیسم ها به کشورها و قاره های دوردست را فراهم می کند.

Drug-Resistance

حقایقی درباره مقاومت ضد میکروبی • مصرف نامناسب و غیر منطقی داروهای ضد میکروبی، شرایط مناسبی را برای ایجاد میکروارگانیسم های مقاوم، گسترش و باقی ماندن آنها فراهم می کند. عفونت هایی که به علت میکروارگانیسم های مقاوم ایجاد می شوند به درمان های معمول پاسخ نمی دهند و این امر منجر به طولانی شدن بیماری و افزایش خطر مرگ می گردد.

• سالانه حدود ۴۴۰۰۰۰ مورد جدید سل مقاوم به چند دارو (MDR-TB) ظاهر شده و باعث مرگ حداقل ۱۵۰۰۰۰ نفر می شوند. سل مقاوم به داروی گسترده (XDR-TB) در ۶۴ کشور گزارش شده است.

• مقاومت به داروهای ضد مالاریا نسل قدیم مثل کلروکوئین و پیرمیتامین سولفادوکسین در اکثر کشورهای مالاریاخیز، گسترش یافته است. انگل های مالاریای فالسیپارم مقاوم به ارتمیسنین ها در آسیای جنوب شرقی ظاهر شده اند که پس از شروع درمان تأخیر در پاک شدگی را نشان می دهند که خود نشانگر مقاومت است.

• درصد بالایی از عفونت های بیمارستانی بوسیله باکتری های بسیار مقاومی همچون استاف آرئوس مقاوم به متی سیلین و انتروکوک های مقاوم به وانکومایسین، ایجاد می

شوند.

• به دنبال افزایش سریع دسترسی به داروهای ضد رترو ویروسی در سال های اخیر مقاومت یک موضوع نگران کننده جدید برای عفونت HIV است.

• تنها آنتی بیوتیک رایج توصیه شده توسط سازمان جهانی بهداشت برای درمان اسهال خونی شیگلایی، سیپروفلوکساسین است در حالیکه میکروب نسبت به درمان های مؤثر قبلی، با مقاومت روبرو شده است. اما بروز روز افزون سرم مقاوم به سیپروفلوکساسین، امکان درمان مؤثر و ایمن شیگلوز به ویژه در کودکان را کم می کند.

• AMR به یک مشکل جدی برای درمان سوزاک (در اثر نیسریاگونوریا) از جمله سفالوسپورین های خوراکی خط آخر تبدیل شده و بروز آن در سراسر جهان در حال افزایش است. • عفونت های گونوکوکی غیرقابل درمان سبب افزایش میزان بیماری و مرگ شده و تمام پیشرفت های حاصل شده در زمینه ی کنترل این عفونت منتقله جنسی، نتیجه عکس خواهد داد.

فاکتورهای زمینه ای که باعث AMR می شوند عبارتند از: • تعهد ناکافی نسبت به واکنش هماهنگ و یکدست، مسؤولیت پذیری بد تعریف شده و درگیر شدن ناکافی جوامع

• ضعف یا نداشتن نظام های کنترل و بقا

• ناکافی بودن نظام ها و سیستم های تضمین کننده کیفیت و تأمین بی وقفه دارو

• مصرف بیش از اندازه و نامتناسب داروها که شامل حیوانات مفید در کشاورزی نیز می شوند. • ضعف در پیشگیری و کنترل عفونتها • ضعف ابزار تشخیص، داروها و واکسن ها و نیز تحقیقات ناکافی و عدم پیشرفت در تولید محصولات جدید

عواملی که سبب ایجاد مقاومت دارویی Antimicrobial Resistance (AMR) می شوند • مصرف نامناسب و غیرمنطقی دارو

• ضعف اقدامات پیشگیری و کنترل عفونت• سیستم ناکافی تأمین کیفیت و فراهم آوری داروها

• فقدان یا ضعف سیستم های پایش ومراقبت

• دو عامل باعث افزایش و گسترش مقاومت به داروهای ضدمیکروبی می شوند: ۱-مصرف بیش از حد و سوء مصرف داروهای ضدمیکروبی و ۲- گسترش و انتشار ارگانیسم های مقاوم بین افراد، جامعه و کشورها

• مقابله با مقاومت به داروهای ضدمیکروبی نیاز به مداخله از دو طریق دارد: ۱- بهبود مصرف داروهای ضدمیکروبی ۲- جلوگیری از انتقال ارگانیسم های مقاوم

برنامه ها و منابع WHO برای مقابله با مقاومت ضد میکروبی متمرکز است بر روی: • سلامت کودکان و بزرگسالان

• امنیت غذایی

• برنامه های جهانی مالاریا

• دپارتمان HIV/AIDS

• کنترل عفونت

• تامین سلامت بیماران

• بهداشت باروری

• دپارتمان سل

وضعیت بحرانی در مصرف خودسرانه دارو! • نتایج مطالعات و تحقیقات نشان می دهد که بروز ۳۰ درصد از عوارض دارویی در کشور ناشی از داروهای تزریقی است.

• ویژگی بارز فرهنگ دارویی در ایران، مصرف بیش از اندازه داروهای تزریقی است. به طوری که سرانه مصرف داروهای تزریقی در ایران حدود ۱۱٫۴ (یازده و چهاردهم) بوده است، در حالی که این رقم ۴ برابر سرانه مصرف این قبیل داروها در جوامع در حال توسعه است.

• متأسفانه به دلیل مصرف غیر منطقی و خودسرانه دارو در کشور، عوارض دارویی بیش از حد در بیماریهای مزمن مانند فشارخون، دیابت و… بروز می کند.

• به اعتقاد اغلب داروسازان و پزشکان، علت بروز مصرف غیر منطقی دارو در کشور، ناشی از دسترسی آسان مردم به دارو و همچنین تهیه بدون نسخه برخی اقلام دارویی است.

• مصرف خودسرانه دارو، شایعترین علت مسمومیت در جهان است. سالانه ۱/۱ بیلیارد دلار در جهان صرف درمان و بررسی مشکلات ناشی از عوارض دارویی می شود.

• هزینه سالانه عوارض دارویی در امریکا حدود ۱٫۳ (یک و سه دهم) تا ۱٫۸ (یک و هشت دهم) میلیون دلار برآورد شده است.

• درمجموع پیش بینی می شود، حدود ۴۰ درصد افرادی که دارو مصرف می کنند دچار عارضه شوند.

• ۲۰ درصد کل داروهای مصرفی در ایران به صورت خودسرانه و بدون تجویز پزشک مصرف می شود.

• سالانه بیش از ۱۰ هزار مورد عارضه ناشی از مصرف نادرست دارو گزارش می شود.

• علت مراجعه حدود پنج درصد از کل مراجعین به کلینیک ها به دلیل عوارض دارویی است.

• هر ایرانی ۴ برابر میانگین جهانی دارو مصرف می‌کند

• هر ایرانی به طور متوسط در طی یک سال ۳۳۹ بار دارو می خورد. که این رقم چهار برابر آمار جهانی است.

• سرانه کلی مصرف دارو در ایران سه برابر استاندارد جهانی است.

• در مجموع حدود ۴۰ درصد از مردم ایران به صورت خودسرانه دارو مصرف می کنند.چیزی در حدود دو نفر از هر پنج نفر ایرانی.

• میانگین اقلام دارویی در جهان ۲٫۱ (دو و یک دهم ) قلم دارو در هر نسخه است. واین میزان در ایران۳ تا ۴ قلم است.

• در بررسی نتایج حاصل از ۲۵ میلیون نسخه در سال ۱۳۸۶ در ایران میانگین اقلام دارویی۳٫۵ (سه و پنج دهم) قلم دارو در هر نسخه بوده است.

حقایقی در مورد مصرف دارو در کشور • این فرهنگ غلط در بین بیماران رایج است که اگر پزشک یک یا دو قلم دارو برای وی تجویز کند، بی سواد است.

• بیماران به مصرف داروهای تزریقی تمایل بیشتری دارند.

• عموما میانگین اقلام دارویی در هر نسخه در کشور حدود سه تا چهار قلم است، در صورتی که در دنیا این میانگین در هر نسخه ۲٫۱ (دو و یک دهم) قلم است.

• طبق آمار منتشره، استامینوفن کدئین با یک میلیارد و ۲۳۳میلیون عدد پرفروش ترین دارو در سال ۸۴ بوده است.

• در سال ۱۳۸۶ کل فروش دارویی کشور حدود یک‌هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان بوده که ۳۰۰ میلیارد تومان آن مربوط به داروهای آنتی‌بیوتیک است.

• هم اکنون در گروه دارویی ها، آنتی بیوتیک ها بیشترین مقدار ریالی داروها را دارد و حدود ۱۳ درصد کل بازار دارویی را داروهایی آنتی بیوتیک تشکیل می دهد.

• در سال ۱۹۹۸ عوارض دارویی چهارمین علت مرگ و میر در امریکا بوده است. چیزی در حدود ۹۸ هزار مورد بیشتر از مرگ ناشی از حوادث، ۴۳۴۵۸ مورد بیشتر از مرگ ناشی از سرطان پستان و ۱۴۵۱۶ مورد بیشتر از مرگ ناشی از بیماری ایدز.

• در ایران در ۵۰ درصد نسخه های دارویی، آنتی بیوتیک تجویز می شود

• میانگین مصرف داروی تزریقی در ایران ۴۶ درصد است در صورتی که این میزان در دنیا ۱۱ درصد است.

• از سال ۲۰۰۶ تاکنون کمک هزینه ۱٫۵ میلیارد دلاری برای کشف درمان‌های جدید و مقابله با بیماری‌هایی که میکروب مربوط به آنها در برابر آنتی‌بیوتیک‌ها مقاوم شده‌اند اختصاص یافته است.

• مصرف خودسرانه دارو، شایعترین علت مسمومیت در جهان است.

• سالانه ۱/۱ بیلیارد دلار در جهان صرف درمان و بررسی مشکلات ناشی از عوارض دارویی میشود.

• در سال ۱۹۹۸ عوارض دارویی چهارمین علت مرگ و میر در امریکا بوده است. چیزی در حدود ۹۸ هزار مورد بیشتر از مرگ ناشی از حوادث، ۴۳۴۵۸ مورد بیشتر از مرگ ناشی از سرطان پستان و ۱۴۵۱۶ مورد بیشتر از مرگ ناشی از بیماری ایدز.

• میزان مراجعات مردم به پزشکان در کشورمان بالا است، به گونه ای که ایران به لحاظ مصرف دارو جزو ۲۰ کشور نخست دنیا است و در آسیا بعد از چین مقام دوم را دارد.

• تحقیقات انجام شده در کشورمان نشان می دهد که ایرانی ها بیش از استاندارد جهانی، دارو مصرف می کنند. به طوری که ۱۰ تا ۱۵ درصد داروها بدون مشورت با پزشک و خودسرانه مصرف می ‌شود.

• در این بین داروهای مسکن و آنتی‌ بیوتیک بیشترین میزان مصرف خودسرانه دارو را تشکیل می دهند.

• اصلاح رفتار غلط “تجویز غیر منطقی دارو” و “مصرف خودسرانه دارو” که به یک “فرهنگ” از نوع نادرست آن تبدیل شده است، نیازمند عزم همگانی و ملی است

• مصرف ناصحیح دارو از لحاظ سلامت،‌ اقتصاد، مصرف منابع و امکانات مردم و مسئولان را آزار می‌دهد. اگر روند مصرف دارو منطقی نباشد مردم دچار بیماری‌های بیشتری می‌شوند و باید دایم به فکر ساخت مراکز درمانی جدید بود.

• چهارمین تا هشتمین عامل مرگ و میر مردم جوامع مختلف دنیا ناشی از عوارض منفی مصرف داروها است. در سطح جهان سالانه از هر یک‌صد نفر یک نفر دچار مرگ و میر ناشی از عوارض منفی مصرف دارو می‌شود. سالانه ۱۰۰ هزار مرگ و میر در آمریکا ناشی از عوارض دارو ثبت شده است و میلیون‌ها نفر از عوارض آن رنج می‌برند.

• در کشورمان،‌ از هر ۲ هزار کودک سه کودک از عوارض دارو در بیمارستان بستری می‌شوند و از این تعداد ۲۸ کودک، به علت عوارض منفی دارو باید مراجعه مجدد به پزشک داشته باشند.

• معمولا شایعترین علت خودمصرفی دارو سرماخوردگی و سردرد است. بیشترین دارو در منازل قرص مسکن و سپس کپسول آنتی بیوتیک و شایعترین داروی خودمصرفی، مسکن و شایعترین علت عدم مراجعه به پزشک، بی خطر دانستن بیماری است.

• خود درمانی، عدم اعتقاد به درمان بدون دارو، فشار بر پزشک برای تجویز داروهای مازاد بر نیاز ، فقدان وحدت رویه در نسخه نویسی و تجویز اقلام زیاد دارو توسط پزشکان به ویژه پزشکان عمومی از جمله عواملی است که باعث مصرف بی رویه دارو می شوند.

برخی از عوامل موثر در مصرف بی رویه دارو و خود درمانی • دسترسی آسان به دارو

• نظام بیمه ای ناکارآمد و عدم پوشش بیمه ای

• هزینه ویزیت پزشک

• آگاهی ناکافی

• خود درمانی یا توصیه به دیگران به دلیل مشابهت علائم بیماریهای مختلف

• ارزان بودن دارو

• تبلیغات اغراق آمیز و غیر واقعی برخی شرکت ها از طریق کانال های ماهواره ای

مصرف بی رویه آنتی بیوتیک • مصرف بی رویه آنتی بیوتیک از چالش های اساسی درمان در بیمارستان ها و سایر مراکز درمانی کشور است.

• نیمی از بیماران مراجعه کننده به پزشکان عمومی حداقل یک نوع آنتی بیوتیک دریافت می کنند این آمار نشان دهنده آن است که ۵۰ درصد بیماران نیاز به آنتی بیوتیک درمانی دارند، اما در واقع این گونه نیست، چرا که در کشور بسیاری از بیماری ها ریشه کن شده و دیگر نیازی به درمان صرف با آنتی بیوتیک وجود ندارد.

• در حال حاضر بسیاری از عفونت های ساده دیگر با آنتی بیوتیک های موجود قابل درمان نیستند، این امر نشان دهنده ایجاد مقاومت میکروب ها در برابر آنتی بیوتیک ها است

• حدود ۸۰ درصد تجویز آنتی‌بیوتیک را پزشکان خانواده وعمومی انجام می‌دهند.

• برخی از والدین اغلب برای کودکان شان درخواست آنتی بیوتیک می کنند. بر اساس تحقیقات انجام شده درصد زیادی از افراد نمی دانند که آنتی بیوتیک در برابر ویروس هایی مانند سرماخوردگی و آنفلوانزای معمولی کارایی ندارد .

• براساس تحقیقات انجام شده، هر ایرانی سالانه ۳۳۹عدد دارو مصرف می کند که بیش از استاندارد جهانی است. همچنین براساس این تحقیقات، ایرانی ها ۱۰تا ۱۵درصد مجموع داروهای کشور را بدون مشورت با پزشک مصرف می کنند و مسکن ها، قطره های چشمی و آنتی بیوتیک ها بیشترین میزان مصرف خودسرانه را دارند.

• لازم به ذکر است، که این تهدید فقط به واسطه مصارف انسانی نیست. بلکه استفاده بی رویه از این داروها در صنعت دام و طیور نیز به ابعاد این معضل بیشتر دامن می زند. که

همیشه از نظرها دور می ماند. نتایج یک بررسی نشان میدهد،۸۰ درصد از آنتی بیوتیک های استفاده شده در صنعت دام و طیور ضرورت نداشته و استفاده از آنها بی مورد بوده است.

عوارض دارویی ناشی از مصرف نادرست داروها • براساس گزارش مرکز ثبت و بررسی عوارض جانبی دارویی وزارت بهداشت و درمان طی ۱۰سال اخیر حدود ۱۰هزار عارضه دارویی در مرکز ADR ایران به ثبت رسیده که از این میزان ۳۰ درصد عوارض دارویی ناشی از داروهای تزریقی بوده است.

• بیشترین عوارض گزارش ثبت شده شامل آنتی بیوتیک ها و داروهای موثر بر سیستم عصبی به لحاظ مصرف گسترده آن است و ۱۰تا ۲۰ درصد بیماران بستری در بیمارستان مبتلا به عوارض دارویی می شوند.

• سالمندان، زنان باردار و کودکان ممکن است بیشتر در معرض خطر عوارض دارویی قرار داشته باشند و بنابراین توجه خاص به این گروه از بیماران ضروری است.

۱۰دستور برای مصرف دارو

  1. به پزشک خود بگویید چه داروهایی مصرف می‌کنید
  2. برنامه مصرف داروها را بنویسید.
  3. پرهیز آگاهانهداروهایتان را با کسی شریک نشوید.
  4. صبور باشید.
  5. داروهای تاریخ مصرف گذشته را دور بریزید.
  6. داروها را در تاریکی مصرف نکنید.
  7. قرص را نجوید، نشکنید و خرد نکنید.
  8. لیست داروهای خود را همراه داشته باشید.
  9. بیشتر، همیشه بهتر نیست.
  10. با مقاومت دارویی مبارزه کنید. اگر امروز کاری نکنید، فردا درمانی نخواهد بود.

• مداخلات انحصاری و مجزا اثرات کمی خواهد داشت. برای مبارزه با این معضل جهانی، نیاز به واکنش چند جانبه ملی و جهانی می باشد.

• سازمان جهانی بهداشت موضوع مبارزه با مقاومت ضد میکروبی را به عنوان موضوع مورد بحث روز جهانی بهداشت ۲۰۱۱ برگزیده است.

• WHO همه ی دست اندرکاران، تصمیم گیران، طراحان و برنامه ریزان، عامه مردم، بیماران، پزشکان، داروسازان، مصرف کنندگان کارخانه های دارویی را به مسؤولیت پذیری و اقدام در جهت مبارزه با مقاومت ضدمیکروبی فرا می خواند.

به اشتراک بگذارید!
  • Twitter
  • Facebook
  • email
  • Delicious
  • Google Reader
  • Google Bookmarks
  • Digg

نوشتن پاسخ

*