آنچه در مورد فشار خون باید بدانید

آنچه که در مورد فشار خون باید بدانید

فشار خون Blood Pressure

آیا می دانید؟

  •  امروزه، فشار خون بالا یکی از مهمترین مشکلات سلامت عمومی و رو به گسترش در سطح دنیا می باشد. این مسئله بعلت افزایش طول عمر و شیوع عوامل موثر مانند چاقی ، کم تحرکی و تغذیه ناصحیح یک مشکل بهداشتی شایع و فزاینده در دنیا شده است.
  • داده های جهانی در سال ۲۰۰۰ نشان می دهد در کل ۲۶/۴% (بیست و شش و چهاردهم درصد) افراد بزرگسال در دنیا (۲۵/۶% (بیست و پنج و شش دهم درصد) مردان و ۲۵/۱% (بیست و شش و یک دهم درصد) زنان) فشارخون بالا داشتند و پیش بینی می شود در سال ۲۰۲۵ به ۲۹/۲% (۲۸/۸% مردان و  ۲۹/۷% زنان) برسد.
  • پیش بینی می شود تا سال ۲۰۲۵ شیوع فشارخون بالا ۶۰% افزایش یابد و به ۱/۵۶ (یک و پنجاه و شش) میلیارد نفر برسد.
  • سازمان جهانی بهداشت برآورد کرده است که فشارخون بالا سبب یک مرگ از هر ۸ مرگ می شود و سومین عامل کشنده در دنیا است.
  • فشارخون بالا یکی از عوامل خطر مهم سکته های قلبی و مغزی است. در دنیا حدود ۶۲ % بیماری عروق مغزی و ۴۹% بیماری ایسکمیک قلبی ناشی از فشارخون در محدوده نامطلوب است (فشارخون سیستول بیشتر از ۱۱۵ میلی متر جیوه).
  • در صورتی که فشارخون بالا کنترل نشود منجر به عوارض مرگباری می شود. معمولاً مبتلایان به فشار خون بالا زودتر فوت می کنند و شایع ترین علت مرگ در آنها بیماری های قلبی است. سکته مغزی و نارسایی کلیه نیز در رده های بعدی این فهرست قرار دارند.
  • در بررسی عوامل خطر بیماری های غیرواگیر در کشور در سال ۱۳۹۰، حدود  ۱۷/۵% (هفده و پنج دهم) افراد ۱۵ تا ۶۴ سال دارای فشارخون بالا بودند.
  • فشارخون بالا یکی از مهمترین عوامل خطرساز بیماری های قلبی عروقی و غیرواگیر است که قابل کنترل و تعدیل است.
  • غربالگری، تشخیص زودرس و کنترل فشارخون بالا جزء ضروری برنامه های پیشگیری از بیماری های غیرواگیر مهم است.
  • فشارخون بالا علیرغم آن که به آسانی تشخیص داده می شود غالباً بی علامت و بسیار شایع است. بهترین راه شناسایی آن اندازه گیری فشارخون توسط دستگاه فشارسنج است.
  • درمان فشارخون سیستولی و دیاستولی تا رسیدن به حد فشارخون هدف، با کاهش عوارض قلبی عروقی شامل ۴۰-۳۵% کاهش متوسط در سکته مغزی،۲۵-۲۰% کاهش در سکته قلبی و بیش از ۵۰% کاهش در نارسایی قلبی همراه است. گرچه نشان داده شده است که درمان فشارخون بالا از بروز بیماری قلبی عروقی نیز پیشگیری می کند و طول عمر را افزایش می دهد
  • آمار کشورهای متعدد نشان داده است که در میان افراد مبتلا به فشارخون بالا کمتر از ۶۰% تحت درمان هستند.
  • اطلاع بیماران از بیماری فشارخون بالای خود از ۲۵/۲% تا ۷۵% و پوشش درمان از ۱۰/۷% (ده و هفت دهم) تا ۶۶% است.
  • میزان کنترل فشارخون در بیماران از ۴۵/۵% تا ۵۸% در متفاوت است.
  • · در سال ۲۰۰۴ برآورد شد، تقریبا” یک میلیارد نفر بزرگسال در دنیا (۳۳۳ میلیون نفر در کشورهای اقتصادی توسعه یافته و ۶۳۹ میلیون نفر در کشورهای اقتصادی در حال توسعه) فشارخون بالا دارند و ۴ میلیون نفر در سال در نتیجه مستقیم فشارخون بالا فوت می کنند.

low-vs-high-blood-pressure-chart

عوارض شایع فشارخون بالا

  • فشارخون بالا عامل مهم بیماری عروق کرونر قلب و ایسکمی قلبی و نیز سکته مغزی خونریزی دهنده می باشد و ارتباط مثبت و مستمر با آنها دارد.از دیگرعوارض فشارخون بالا نارسایی قلبی، بیماری عروق محیطی، خونریزی ته چشم است. درمان فشارخون بالا و کاهش آن به کمتر از ۱۴۰/۹۰ میلی متر جیوه با کاهش مهمی در عوارض بیماری قلبی عروقی همراه بوده است.
  • افراد مبتلا به فشارخون بالای نسبتاً شدید (فشارخون ۱۰۵-۱۸۰/۹۰-۱۴۰ (صدو چهل – صدو هشتاد بر روی نود – صدو پنج) میلی متر جیوه) نیز در طی چندین سال خطر بالایی از بروز عوارض وخیم را نشان می دهند. تقریبا” ۳۰% آنها عوارض آترواسکلروز را بروز داده و بیش از ۵۰% دچار آسیب نهایی عضوی مربوط به افزایش فشارخون نظیر بزرگ شدن قلب و کاهش کارآیی عضله قلب، نارسایی احتقانی قلب، رتینوپاتی و نارسایی کلیه می گردند.
  • فشارخون بالای خفیف در صورت عدم تشخیص و درمان یک بیماری پیش رونده است.
  • خطر بیماری قلبی عروقی از ۱۱۵/۷۵ میلی متر جیوه شروع می شود و به ازای هر افزایش فشارخون ۲۰/۱۰ میلی متر جیوه، خطر دو برابر می شود.
  • افراد دیابتی که بیماری فشارخون بالا هم دارند دو برابر بیشتر در معرض خطر مرگ ناشی از بیماری قلبی عروقی هستند. درمان فشارخون اثر مفیدی بر این عوارض دارد و هر ۱۰ میلی متر جیوه کاهش در فشارخون سیستولی منجر به ۱۵% کاهش در مرگ مرتبط با دیابت، ۱۲% کاهش عوارض دیابت و ۱۱% کاهش بروز سکته قلبی می شود.
  • در افراد فشارخونی که دخانیات مصرف می کنند بروز سکته قلبی و بیماری کرونر قلب دو تا سه برابر نسبت به افراد سالم بیشتر است.ترک دخانیات به سرعت خطر را کاهش می دهد.ترک سیگار بخش مهمی از پیشگیری اولیه از بیماری قلبی عروقی است.
  • در دنیا حدود ۶۲ % بیماری عروق مغزی و ۴۹% بیماری ایسکمیک قلبی منتسب به فشارخون در محدوده نامطلوب است ( بیشتر از ۱۱۵ میلی متر جیوه).

راه های کاهش فشارخون

  •  تصمیمات درباره مدیریت بیماران مبتلا به فشار خون بالا نباید فقط بر مبنای مقادیر فشارخون باشد، بلکه باید حضور سایر عوامل خطر قلبی عروقی، آسیب اعضای هدف و شرایط بالینی همراه نیز در نظر گرفته شود
  • مدیریت بیماری فشارخون بالا نه تنها بستگی به درمان دارویی بلکه به تغییر شیوه زندگی نا مناسب از جمله کم تحرکی، رژیم غذایی نامناسب، ترک دخانیات و سایر تغییرات وابسته دارد. چندین مطالعه تایید کرده اند که عوارض فشارخون بالا با کنترل صحیح فشارخون بالا و درک بیماران از بیماری با اطلاعات مفید و عملی که توسط کارکنان بهداشتی فراهم می شود، بهبود می یابد.
  •  از علل اصلی ناکامی در درمان فشارخون بالا بی علامت بودن بیماری و آگاهی ناکافی جامعه و به ویژه بیماران نسبت به بیماری و عوارض آن می توان ذکر کرد.
  • تغییرات شیوه زندگی هم در پیشگیری اولیه از بیماری و هم در کنترل فشارخون در بیماران نقش مهمی دارد.
  •  بسیاری از افراد مبتلا به فشارخون بالا به قدر کافی به اصلاحات شیوه زندگی پاسخ نمی دهند، برای این افراد ضروری است که یک برنامه درمان دارویی فشارخون بالا داشته باشیم.

 درمان فشار خون بالا

  •  فشار خون بالا بیماری است که معمولا“ در تمام مدت عمر نیاز به درمان دارد و لازم است بیمار و خانواده او تحت آموزش قرار بگیرند تا نسبت به بیماری فشار خون و عوارض آن آگاهی کامل پیدا کنند. برای درمان ، مراقبت و پی گیری بیماری، مشارکت فرد مبتلا به فشار خون بالا و خانواده وی اهمیت بسزایی دارد . درمان فشارخون بالا باید متناسب با هر بیمار در نظر گرفته شود و پرونده درمانی او دقیقا“ کنترل گردد . به طور کلی درمان بیماران مبتلا به فشار خون بالا معمولا“ به صورت ترکیبی از درمان غیر دارویی و درمان دارویی می باشد .

 روز جهانی فشارخون بالا

  •  هرسال روز ۷ آوریل (۱۸ فروردین) به عنوان روز جهانی سلامت تعیین شده است و در کشور ما این مناسبت به مدت یک هفته از ۱۸ تا ۲۵ فروردین تحت عنوان هفته سلامت گرامی داشته می شود.موضوع امسال (۱۳۹۲) بیماری فشارخون بالا تعیین شده است تا در این روز و در طول سال مردم نسبت به اهمیت این بیماری و عوارض مهم و خطرناک آن شامل سکته مغزی و بیماری های قلبی و کلیوی حساس شوند و بدانند که بیماری فشارخون بالا و عوارض آن قابل پیشگیری است. در این روز اطلاعات عمومی در خصوص پیشگیری، تشخیص و درمان فشارخون بالا در اختیار همه قرار می گیرد و افراد جامعه می توانند با اندازه گیری فشارخون از میزان آن مطلع شوند و در صورت ابتلاء به فشارخون بالا به موقع شناسایی و تحت درمان قرار گیرند.

” فشارخون را جدی بگیریم”

 پیام های مهم

 ۱- فشارخون خون خود را بطور منظم اندازه گیری کنید. در صورتی که مقدار آن از حد طبیعی بالاتر است به پزشک مراجعه کنید.

 ۲- در هر ملاقات با کارکنان بهداشتی و یا پزشک از آن ها درخواست کنید، فشارخون شما را اندازه گیری کنند.

 ۳- از مقدار فشارخون خود مطلع شوید.

 ۴- در صورتی که شیوه زندگی نا مناسب دارید، با کاهش مصرف سدیم یا نمک در رژیم غذایی،ترک مصرف دخانیات،کاهش چاقی بخصوص چاقی شکمی،حفظ وزن مطلوب،افزایش فعالیت بدنی ،کنترل قند خون و کنترل اختلالات چربی خون آن را اصلاح کنید.

 ۵- با اصلاح شیوه زندگی نامناسب ،فشارخون خود را کمتر از ۹۰/۱۴۰ میلی متر جیوه و در حد طبیعی حفظ کنید.

 منبع: اداره پیشگیری از بیماری های قلبی عروقی
 واحد بیماری های غیرواگیر-معاونت بهداشت-وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشکی
 تلفن و نمابر: ۶۶۷۰۰۱۴۴
 آدرس:تقاطع حافظ و جمهوری،ساختمان شماره ۲ وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشکی کد پستی:۱۱۳۴۸۴۵۷۶۴

Be Sociable, Share!

نوشتن پاسخ

*